Pembe Hayat LGBTİ+ Dayanışma Derneği, ceza infaz kurumlarında bulunan trans mahpusların cinsiyet uyum süreçlerine erişimi ve bu süreçte karşılaştıkları uygulamalara ilişkin kapsamlı bir bilgi edinme başvurusu yaptı. Dernek, 4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunu kapsamında yaptığı başvuruyla, Türkiye genelindeki cezaevlerinde uygulanan politikaların şeffaflaştırılmasını talep ediyor.
Başvuruda, mahpusların cinsiyet kimliklerine göre farklı uygulamalara tabi tutulup tutulmadığı; barındırma, güvenlik ve sağlık hizmetleri gibi alanlarda özel düzenlemeler olup olmadığı soruldu. Bu uygulamaların varsa hangi mevzuata dayandığı ve nasıl hayata geçirildiği de talep edilen bilgiler arasında yer aldı.
Dernek ayrıca, cinsiyet uyum süreci talebinde bulunan mahpusların bu taleplerinin nasıl değerlendirildiğini ve bu süreçte hangi kriterlerin esas alındığını da sordu. Başvuruda, özellikle sürecin hem idari hem de tıbbi boyutuna dikkat çekilerek şu başlıklarda detaylı bilgi talep edildi:
- Psikiyatrik değerlendirme süreçleri
- Hormon terapisine erişim
- Cerrahi müdahale taleplerinin değerlendirilmesi
Bu kapsamda, söz konusu hizmetlerin hangi usul ve esaslara göre sağlandığı ve hangi kurumların sürece dahil olduğu soruları yöneltildi.
Pembe Hayat’ın başvurusu, aynı zamanda cezaevlerinde cinsiyet uyum süreci talebinde bulunan mahpusların barınma koşullarının değişip değişmediğini ve bu konuda hangi kriterlerin uygulandığını da kapsıyor. Dernek, bu süreçlerin mahpusların güvenliği ve insan onuruna uygun yaşam koşulları açısından kritik olduğunu vurguluyor.
Başvurunun dikkat çeken bir diğer yönü ise veri talebi oldu. Pembe Hayat, son 10 yıla ilişkin olarak:
- Cinsiyet uyum süreci talebinde bulunan mahpus sayısını
- Bu taleplerin kaçının kabul, kaçının reddedildiğini
- Reddedilen taleplerin gerekçelerini
yıllara göre ayrıştırılmış şekilde talep etti.
Dernek, bu başvuruyla ceza infaz sisteminde trans mahpusların sağlık hakkı, beden bütünlüğü ve insan onuruna uygun muamele görme haklarına dair mevcut durumun ortaya konmasını amaçlıyor.